Wypłaty dla autorów i wydawców za wypożyczenia książek: wskaźnik dofinansowania wzrósł z 5% do 10%
Opublikowano Obowiązuje od Redakcja PrawoPro
Od 10 listopada obowiązuje nowy wskaźnik dofinansowania wypłat za użyczanie książek przez biblioteki publiczne. Dla autorów, tłumaczy, współtwórców i wydawców nadal liczą się zgłoszone utwory oraz dane o wypożyczeniach.
Źródło pierwotnedziennikustaw.gov.plOd 10 listopada 2026 r. roczne dofinansowanie wypłat dla twórców i wydawców za użyczanie książek przez biblioteki publiczne oblicza się według stawki 10% wartości zakupów materiałów bibliotecznych z poprzedniego roku. Dotychczas wskaźnik wynosił 5%. Ustawa wyznacza też roczne limity dofinansowania, od których zależy ostateczna wysokość puli. Art. 1 nowelizacji · Poprzednie brzmienie art. 35¹ ust. 7
Co się zmieniło
Minister kultury przekazuje pieniądze z Funduszu Promocji Kultury organizacji zbiorowego zarządzania, która rozdziela i wypłaca wynagrodzenia. Po potrąceniu kosztów ustalenia i wypłaty wynagrodzeń organizacja dzieli pulę w proporcji 75% dla twórców, tłumaczy i uprawnionych współtwórców oraz 25% dla wydawców. Na kwotę przypadającą danej osobie lub wydawcy wpływa m.in. liczba użyczeń zgłoszonych utworów w poprzednim roku. Art. 1 pkt 1 nowelizacji · Art. 35¹ ust. 1 i art. 35² ust. 4 ustawy o prawie autorskim
Ustawa ustala maksymalną kwotę dofinansowania na lata 2026–2035 na 124 336 000 zł. Limit na 2026 r. wynosi 11 096 000 zł, a na 2027 r. 11 384 000 zł. Jeśli wyliczenie na podstawie zakupów bibliotek da kwotę wyższą od rocznego limitu, dofinansowanie zostanie obniżone do tego limitu. Art. 1 pkt 2 nowelizacji
Kogo to dotyczy
System obejmuje użyczanie przez biblioteki publiczne drukowanych egzemplarzy utworów słownych, które powstały lub zostały opublikowane po polsku. Uprawnieni to:
- autorzy utworów słownych, które powstały i zostały opublikowane po polsku,
- tłumacze na polski utworów słownych, które powstały w innym języku i zostały opublikowane po polsku,
- współtwórcy utworów słownych, które powstały i zostały opublikowane po polsku, których wkład ma postać utworu plastycznego lub fotograficznego,
- wydawcy utworów słownych opublikowanych po polsku.
Do rozliczenia nie wlicza się użyczeń do korzystania wyłącznie na miejscu w bibliotece ani użyczeń dokonywanych przez Bibliotekę Narodową. Art. 28 ust. 4–7 ustawy o prawie autorskim
Co zrobić
- Jeśli składałeś już oświadczenie o woli otrzymywania wynagrodzenia, sprawdź, które tytuły w nim ująłeś. Oświadczenie działa także w kolejnych latach, dopóki go nie cofniesz. Art. 35² ust. 1–2
- Oświadczenie przygotuj w formie pisemnej. Podaj m.in. tytuł, wydawcę, rok wydania i numer rachunku bankowego. Wydawca podaje też ISBN. Zakres danych w § 5 rozporządzenia · Platforma PLR
- Złóż oświadczenie w organizacji wyznaczonej do wypłat. W latach 2026–2030 jest nią Stowarzyszenie Autorów i Wydawców Copyright Polska. Oświadczenie wywoła skutek w danym roku, jeśli złożysz je do 31 sierpnia tego roku. Art. 35² ust. 2 · Wyznaczenie organizacji przez ministra
Podstawa prawna
Ustawa z 18 września 2026 r. zmieniająca przepisy o prawie autorskim i wynagrodzeniu za użyczanie, Dz.U. z 2026 r. poz. 1477, art. 1–3. Ogłoszono ją 9 listopada 2026 r. Zgodnie z art. 3 weszła w życie następnego dnia. Art. 2 uchyla przepisy o dotychczasowych limitach i mechanizmie ich stosowania zawarte w art. 5 ust. 1a–3 ustawy nowelizującej z 2015 r.
Warunki wypłat określają art. 28 ust. 4–7 i art. 35¹–35³ ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych.
Źródła pierwotne
Inne aktualności z kategorii
Projekt grzywny od 500 zł za nielegalne przekroczenie granicy
Rząd skierował do Sejmu projekt, który podnosiłby dolną granicę grzywny za wykroczenie graniczne z 20 do 500 zł. Projekt przewiduje także surowsze kary dla organizatorów nielegalnych przepraw w określonych przypadkach.
Jak długo trwa rozwód w Polsce i co naprawdę przyspiesza sprawę
Przepisy nie wyznaczają terminu, w którym sąd musi orzec rozwód. Najkrócej trwa sprawa bez orzekania o winie, na zgodny wniosek, z porozumieniem w sprawie dzieci. Każdy spór — o winę, dzieci czy mieszkanie — dokłada dowody i rozprawy.
Operatorzy telekomunikacyjni. Nowe zasady udostępniania danych
Firmy telekomunikacyjne od 11 listopada działają według nowego rozporządzenia. Określa ono między innymi, ile czasu mają na reakcję na zgłoszenie i przekazanie danych.
Egzaminy ADR. Wyższe stawki dla komisji od 1 stycznia 2027 r.
Ośrodki prowadzące kursy dla kierowców przewożących towary niebezpieczne zapłacą komisjom więcej. Przy rozliczeniu egzaminu na początku 2027 r. znaczenie ma dzień wyznaczenia terminu.